Bebeklerde Kolik Nedenleri Ve Başa Çıkma Yolları

Saatlerce ağlayan hatta sonunda ağlamaktan bitap düşen bebekleri ve ailelerini etrafımızda çok duyarız. Toplumda kolik olarak adlandırılan bu durumu başımıza gelmedi ise çok fazla bilemeyiz. Fakat bebeği kolik olan bir aileyi düşündüğümüzde süreç bizim tahmin ettiğimizden çok daha meşakkatli ve yorucu geçmektedir.

 

Kolik Nedir?

Bebeklerde kolik, fiziksel bir sorun olmadığı halde, karın bölgelerinde güçlü şekilde hissedilen ağrı nedeniyle yaşanan aşırı ağlama ve huzursuzlanma durumudur. Bir bebeğe kolik teşhisi, haftada 3-4 kere tekrarlayan genellikle akşamüstü saatlerinde başlayıp 3 saatten fazla süren ağlama şikayetleri nedeniyle çocuk hekimi tarafından yapılan değerlendirmenin ardından konulur. Bebeklerde kolik  genellikle doğumdan 3 hafta sonra başlar ve bebek 3 aylık olduğunda geçer, fakat bazı bebeklerde bu durum 6 aya kadar sürebilir.

 

Bebeklerde Kolik Belirtileri Nelerdir?

Bebeklerinin gelişiyle çekirdek aile olan anneler ve babalar, yeni hayatlarıyla ilgili bir uyumlama sürecinin içerisinde bu heyecanı yaşarken, karşılaştıkları kolik durumunu çok da kolay tanımlayamazlar. Aslında yeni doğan bebeklerin bazı tepkileri kolik olduklarının belirtilerini gösterir.

 

  • Bebek çok şiddetli ve yüksek sesle ağlar, bu durum aslında bir nöbetin belirtisidir,
  • Ağlamalar genellikle akşamüstü saatlerinde başlar,
  • Haftanın en az 3 günü bu durum tekrarlanır,
  • Kolik durumu 3 haftadan daha uzun süre devam eder,
  • Belirtiler genellikle beslenme sonrasında başlar,
  • Karnında ağrı olduğu için bacaklarını karnına doğru çeker, kendini geriye doğru atar,
  • Sakinleştirmeye çalışsanız dahi huzursuzluğu devam eder,
  • Kolik bebeklerin karnı şişer ve karnında gaz birikir,
  • Ağlamaktan yüzü kızarır, yüzünü buruşturur,
  • Ellerini yumruk şekline getirerek sıkar,
  • Bazı zamanlarda kusma görülebilir,
  • Kolik bebek uyuyor ise sık sık ağlayarak uyanır ve huzursuz bir şekilde uykuya dalar,
  • Kolik bebeklerde ağlamalar 3 saatten fazla sürer, sonrasında yoğun gaz çıkartma veya bebeğin yorulması ile aniden sona erer.

 

Bebeklerde Kolik Nedenleri Nelerdir?

Bebeklerde kolik, fiziksel bir şikayeti olmayan bebeklerin aşırı ağlama ile kendisini gösterdiği huzursuzluk olarak ifade ediliyor. Hekimlerin görüşlerine göre ise kolik bazı farklı nedenlere bağlı olarak ilerleyebilir.

Bebeğin sindirim sisteminin ve bağırsaklarının henüz tam olarak gelişmemesi, bağışıklık sistemlerinde henüz oluşmayan faydalı bakterilerin eksikliği, anne sütünden geçen besinlere karşı oluşabilecek alerjiler, bebek mama içiyor ise formül mamalar, yine anneden geçen inek sütü ve buğday hassasiyetleri veya karın bölgesini kapsayan gaz oluşumlarına bağlı olarak bebeklerde kolik şikayetleri gelişebilir. Yapılan bilimsel araştırmalara göre kolik bebeğin bir nedeninin de psikolojik ve ailesel faktörler kaynaklı olabileceği düşünülüyor.

 

Bazı çalışmalarda ise bebeklerin anne karnında ki tam gelişimlerini tamamlayamadan (40 hafta, 10 ay) doğdukları ve doğduktan 3 ay sonraya kadar bu gelişimin devam etmesi sırasında bu tarz kolik belirtilerin görülebileceği yönünde bilgiler bulunmaktadır.

 

Kolik Bebeğe Nasıl Davranılmalı?

Ağlamak bir bebeğin iletişim kurma şeklidir. Fakat söz konusu kolik bebek olduğunda bebeği sakinleştirmek çok kolay olmaz. Kolik bebeği aşağıdaki yöntemlerle sakinleştirmeye çalışmak faydalı olacaktır.

 

  • Yumuşak bir ses tonu ile konuşmak,
  • Şşşşş sesi ile seslenmek ve sırtına küçük dokunuşlarda bulunmak,
  • Elde veya yatakta hafifçe sallamak, pusetinde gezdirmek,
  • Bebeği arabanıza koyarak bir süre dolaştırmak,
  • Annenin veya babanın bebeği kucağına alarak sarılmak ve dolaştırmak,
  • Karnına saat yönünde elinizle hareketler ile masaj yapmak,
  • Emzirerek sakinleştirmeye çalışmak,
  • Ilık bir banyo yaptırmak,
  • Tekrarlayan şekilde şarkı mırıldanmak,
  • Anne karnındaki ses ritmini hatırlatan, fan sesi, fön sesi, elektrik süpürgesi gibi aletleri bir süre çalıştırmak,
  • Zorda kalındığı durumlarda kısa süreli emzik vermek.

 

Kolik Psikolojik Olabilir

Bebeklerde her ne kadar kolik nedenleri bulunmaya çalışılsa ve çözüm yolu arayışlarına gidilse de kimi zaman kolik nedeni psikolojik kaynaklı olabilir. Kolik durumu pek çok sebebin bir araya gelmesi sonucunda yaşanabilir. Kolik nedenleri arasında aşağıdaki örnekler gösterilebilir.

 

  • Annenin stresli veya kaygılı bir gebelik geçirmesi
  • Annenin doğumunda yaşadığı sıkıntılar,
  • Doğum sonrasında ki uyumlama sürecine geçişte “bebeğe bakabilecek miyim?” ve benzeri kaygılarının aşırı artması,
  • Annenin hormonların değişimine bağlı olarak lohusalık sendromu yaşaması ve artan sıkıntılar nedeniyle lohusalık depresyonuna girmesi,
  • Anne ile bebeğin bağ kuramaması,
  • Evde huzursuz bir ortamın olması bebeğin kolik olmasına neden olabilir.

 

Kolik Bebeği Olan Emziren Anneler, Beslenmelerine Dikkat Etmeli…

Kolik nedenleri arasında gösterilen anne sütünden bebeğe geçen besinlerin etkisi nedeniyle annenin beslenmesine özen göstermesi gerekir. Kolik, karında gaz ile kendini gösterdiği için, anne gaz yapan sebze ve meyvelerin tüketimine dikkat etmeli, yedikten sonra gaz yapıp yapmadığını gözlemlemeli ve gerekirse kısa bir süreliğine beslenmeden çıkartılarak sonra tekrar yavaş yavaş beslenmeye eklemelidir. Kolik bebekte annenin yiyecekler kadar içeceklere de dikkat etmesi gerekmektedir.  İçeriğindeki uyaran madde kafein nedeniyle özellikle çay ve kahve tüketimi kısıtlanmalıdır. İçilen içecekler bebeği de uyaracağı için mümkünse bebeğin beslenmesi sonrası tüketmeye dikkat edilmelidir.

 

Kolik Tedavisinde İlaç Kullanımı?

Kolik bebeklerin tedavilerinde hekim tarafından farklı damla veya ilaç tedavileri önerilebilir. Bu tedaviler kolik bebeğin rahatlamasına ve sakinleşmesine yönelik verilen uygulamalardır. Her bebek uygulanan tedaviye aynı şekilde cevap vermeyebilir. Bir bebekte işe yarayan yöntem diğer bebekte etki göstermeyebilir. Kolik bebek anne & baba başta olmak üzere tüm aile bireyleri için bir stres kaynağıdır. Burada unutulmaması gereken önemli nokta, kolik bebekleri sakinleştirmeye çalışmak ve stresi kontrol altına alarak huzurlu bir ortamın sağlanmasına zemin hazırlamaktır.